Ghi chép thực tế: Triển khai máy đo CMM tại xưởng khuôn mẫu chính xác Bắc Ninh

Cuối năm ngoái, chúng tôi có một dự án triển khai khá điển hình tại một xưởng khuôn mẫu ở khu công nghiệp Bắc Ninh. Khách hàng này chuyên làm khuôn nhựa chính xác cho các công ty điện tử Nhật và Hàn, quy mô khoảng 30 nhân viên, trong ngành đã hoạt động được gần 8 năm.

Trước khi tìm đến VNCMM, họ đã vật lộn khá lâu với vấn đề chất lượng và chu kỳ giao hàng. Tôi vẫn nhớ lần đầu gặp giám đốc xưởng, anh ấy nói một câu rất thật: "Máy phay CNC chúng tôi đầu tư không kém ai, nhưng đo lường chỉ dựa vào máy 2D và kinh nghiệm thợ sửa khuôn, mỗi bộ khuôn phải thử 4-5 lần mới đạt, khách hàng luôn đòi báo cáo đo lường mà chúng tôi không có".

Bài viết hôm nay tôi sẽ ghi lại toàn bộ quá trình từ lúc tiếp nhận, lựa chọn giải pháp đến kết quả thực tế sau 6 tháng vận hành, hy vọng giúp các xưởng khuôn khác có thêm tham khảo trước khi đầu tư máy đo.

1. Thực trạng trước khi đầu tư: Đầu tư máy gia công tốt nhưng khâu đo lường tụt hậu

Xưởng này có 3 máy phay CNC và 2 máy xung điện, cơ bản có thể tự làm hết các bộ khuôn cỡ trung bình. Nhưng khâu kiểm tra chất lượng lại khá sơ khai:

• Chỉ có một máy đo hình ảnh 2D để đo điện cực và các chi tiết phẳng, các kích thước 3D của khoang khuôn chủ yếu dựa vào tọa độ máy phay và kinh nghiệm thợ khuôn
• Mỗi bộ khuôn hoàn thành phải thử đi thử lại 4-5 lần, mỗi lần thử khuôn phải chờ 2-3 ngày, chu kỳ giao hàng luôn bị kéo dài
• Khách hàng lớn yêu cầu báo cáo đo lường chi tiết theo tiêu chuẩn IATF 16949, họ không thể cung cấp, nhiều đơn lớn bị tuột
• Sửa khuôn chủ yếu dựa vào cảm giác, không có số liệu chính xác sai ở đâu, sai bao nhiêu, thợ giỏi thì làm nhanh, thợ mới thì sửa đi sửa lại mãi không xong

Đây cũng là tình trạng chung của rất nhiều xưởng khuôn ở miền Bắc hiện nay: đầu tư mạnh vào máy gia công nhưng coi nhẹ khâu đo lường, cuối cùng năng suất bị kẹt ở khâu kiểm tra và sửa khuôn.

2. Quá trình lựa chọn giải pháp: Tại sao chọn máy CMM đã qua sử dụng thương hiệu cao cấp

Ban đầu khách hàng có ý định mua một máy CMM mới tầm trung giá khoảng hơn 400 triệu. Sau khi tìm hiểu kỹ nhu cầu và ngân sách của họ, chúng tôi đề xuất một phương án khác: máy CMM kiểu cầu thương hiệu Đức đã qua sử dụng, giá chỉ cao hơn một chút nhưng độ chính xác và độ bền vượt trội hoàn toàn.

Lý do chúng tôi đề xuất phương án này:

1. Yêu cầu độ chính xác cao của ngành khuôn điện tử: Các khuôn nối điện tử dung sai chỉ vài chục micromet, máy tầm trung mới khó đảm bảo độ chính xác ổn định lâu dài. Máy thương hiệu cao cấp dù đã qua sử dụng nhưng cấu trúc cơ khí rất bền, độ chính xác vẫn giữ được rất tốt.
2. Ngân sách hợp lý: Máy thương hiệu cao cấp mới giá gần 1 tỷ, vượt quá ngân sách của xưởng. Máy đã qua sử dụng chỉ bằng 60% giá mới, hoàn toàn nằm trong ngân sách dự kiến.
3. Giao hàng nhanh: Máy mới phải đợi sản xuất 2-3 tháng, máy có sẵn hàng chỉ cần 1 tuần lắp đặt là dùng được. Khách hàng có một đơn gấp cần giao khuôn trong 1 tháng nên rất quan tâm yếu tố này.
4. Phần mềm bản quyền đầy đủ: Máy đi kèm phần mềm đo lường chính hãng bản quyền đầy đủ, xuất báo cáo theo tiêu chuẩn quốc tế, đáp ứng yêu cầu của khách hàng Nhật.

Sau khi đến trực tiếp xem máy và thử đo một chi tiết khuôn của họ, giám đốc xưởng quyết định chọn ngay phương án máy đã qua sử dụng thương hiệu cao cấp.

3. Quá trình triển khai: Lắp đặt, hiệu chuẩn và đào tạo tại chỗ

Toàn bộ quá trình từ khi ký hợp đồng đến khi máy đi vào hoạt động chỉ mất 10 ngày:

3.1 Chuẩn bị phòng đo lường

Trước khi giao máy, chúng tôi có kỹ sư đến khảo sát và hướng dẫn khách hàng chuẩn bị phòng đo: nền bê tông chắc chắn, lắp đặt điều hòa ổn định nhiệt độ, lắp đặt đường khí nén có bộ lọc nước. Khách hàng phối hợp rất tốt, chuẩn bị đúng theo yêu cầu nên lúc lắp đặt không gặp trở ngại gì.

3.2 Lắp đặt và hiệu chuẩn

Đội kỹ thuật của chúng tôi vận chuyển máy về, lắp đặt trong 2 ngày, sau đó hiệu chuẩn toàn bộ theo tiêu chuẩn ISO 10360-2. Kết quả hiệu chuẩn độ chính xác tốt hơn cả mong đợi, dù máy đã được sản xuất 6 năm nhưng độ chính xác vẫn gần như bằng máy mới.

3.3 Đào tạo vận hành

Đây là phần quan trọng nhất. Chúng tôi đào tạo 2 kỹ sư của xưởng trong 3 ngày: từ cơ bản về cấu trúc máy, cách hiệu chuẩn đầu đo, đo các hình học cơ bản đến đo biên dạng khuôn và xuất báo cáo.

Ban đầu khách hàng lo ngại nhân viên không học kịp vì trước đây chỉ dùng máy 2D. Thực tế chỉ sau 3 ngày huấn luyện, hai kỹ sư đã có thể tự đo được các bộ khuôn thông thường. Sau 2 tuần vận hành thực tế là đã thành thạo.

4. Những ứng dụng thực tế của máy CMM tại xưởng khuôn

Sau 6 tháng vận hành, máy CMM đã trở thành thiết bị không thể thiếu của xưởng, được dùng ở hầu hết các công đoạn:

4.1 Kiểm tra khoang khuôn và lõi khuôn sau gia công CNC

Trước đây gia công xong chỉ dựa vào tọa độ máy phay, thường phải đến lúc thử khuôn mới phát hiện sai. Bây giờ gia công xong đưa lên máy CMM đo ngay, so sánh với file CAD, biết ngay sai ở đâu sai bao nhiêu, sửa khuôn một lần là đúng.

4.2 Kiểm tra độ chính xác hệ thống dẫn hướng và cơ cấu trượt

Độ đồng tâm của trục dẫn, độ song song của mặt khuôn, vị trí các cơ cấu trượt slide đều được kiểm tra chính xác. Đảm bảo khuôn lắp ráp khớp nhau hoàn hảo, chạy mượt mà trong hàng triệu chu kỳ.

4.3 Kiểm tra điện cực trước khi đưa vào xung điện

Điện cực sai kích thước là nguyên nhân phổ biến làm khoang khuôn sai. Bây giờ điện cực làm xong đều đo kiểm trước, tránh tình trạng xung xong mới biết sai, phải làm lại điện cực tốn thời gian.

4.4 Xuất báo cáo đo lường cho khách hàng

Đây là lợi ích mà khách hàng đánh giá cao nhất. Bây giờ mỗi bộ khuôn giao hàng đều kèm theo báo cáo đo lường chi tiết, định dạng chuẩn quốc tế. Khách hàng rất hài lòng, nhiều đơn lớn trước đây không dám nhận bây giờ đã tiếp nhận được.

5. Kết quả thực tế sau 6 tháng vận hành

Giám đốc xưởng chia sẻ: "Trước đây nghĩ mua máy CMM là chi phí lớn, tính toán lại mới biết mỗi tháng tiết kiệm được chi phí sửa khuôn và không bị phạt giao hàng trễ là đủ trả tiền máy rồi. Nên biết và đầu tư sớm hơn còn tốt".

6. Bài học rút ra từ dự án này

Thông qua dự án này, chúng tôi cũng rút ra được vài bài học rất thực tế cho các xưởng khuôn đang cân nhắc đầu tư máy đo:

1. Đừng chỉ nhìn giá mua ban đầu, hãy tính hiệu quả mang lại. Một bộ máy CMM giá vài trăm triệu, nhưng chỉ cần giảm được vài lần sửa khuôn và không bị phạt giao hàng trễ là thu hồi vốn rất nhanh.
2. Máy đã qua sử dụng thương hiệu cao cấp thường tỷ lệ giá trị tốt hơn máy mới tầm trung. Cơ khí máy đo rất bền, dùng 10-15 năm chất lượng vẫn tốt, quan trọng là phải mua từ nguồn uy tín, được kiểm tra và hiệu chuẩn lại đầy đủ.
3. Đào tạo và hậu mãi quan trọng không kém máy. Máy tốt mà không dùng được hết chức năng cũng chỉ là đống sắt thải. Chọn nhà cung cấp có đội ngũ kỹ sư tại Việt Nam, hỗ trợ kịp thời.
4. Đầu tư đo lường không phải chi phí, mà là đầu tư vào chất lượng và uy tín. Có máy đo chính xác mới nhận được những đơn hàng giá trị cao, nâng cao vị thế của xưởng trên thị trường.

7. Lời kết

Đây chỉ là một trong rất nhiều dự án triển khai thành công của VNCMM tại các xưởng khuôn trên toàn miền Bắc và miền Nam. Mỗi xưởng có quy mô và nhu cầu khác nhau, nhưng điểm chung là sau khi đầu tư hệ thống đo lường phù hợp, chất lượng và năng suất đều cải thiện rõ rệt.

Nếu xưởng của bạn cũng đang gặp các vấn đề tương tự: sửa khuôn nhiều lần, chu kỳ giao hàng dài, không đáp ứng được yêu cầu báo cáo đo lường của khách hàng, thì đầu tư máy đo CMM là một giải pháp rất đáng cân nhắc.

Nếu bạn có bất kỳ câu hỏi nào về việc triển khai máy đo CMM cho xưởng khuôn, hãy liên hệ với chúng tôi bất cứ lúc nào. Chúng tôi rất sẵn lòng chia sẻ kinh nghiệm và giúp bạn tìm ra giải pháp phù hợp nhất.